Trong bối cảnh hoạt động kinh doanh ngày càng chuyển sang môi trường số, tên miền đã trở thành một tài sản quan trọng gắn liền với thương hiệu của doanh nghiệp. Tuy nhiên, thực tế cho thấy không ít trường hợp cá nhân hoặc tổ chức đăng ký tên miền chứa dấu hiệu trùng hoặc tương tự với nhãn hiệu đã được bảo hộ nhằm mục đích kinh doanh, chuyển nhượng kiếm lời hoặc gây nhầm lẫn cho người tiêu dùng.
Nhiều doanh nghiệp sở hữu nhãn hiệu hợp pháp nhưng lại không sở hữu tên miền tương ứng. Ngược lại, có trường hợp một doanh nghiệp đăng ký tên miền trước nhưng sau đó doanh nghiệp khác lại được cấp văn bằng bảo hộ nhãn hiệu cho cùng dấu hiệu. Điều này dẫn đến tranh chấp về quyền sử dụng giữa chủ sở hữu tên miền và chủ sở hữu nhãn hiệu.
Vậy trong trường hợp tên miền và nhãn hiệu cùng chứa một dấu hiệu giống nhau hoặc tương tự nhau, ai là người có quyền sử dụng hợp pháp? Việc đăng ký tên miền trước có đồng nghĩa với việc được ưu tiên sử dụng hay không? Chủ sở hữu nhãn hiệu có quyền yêu cầu thu hồi tên miền hay không?
Luật sư tư vấn:
Nhãn hiệu và tên miền
Trước khi xác định ai là người có quyền sử dụng hợp pháp khi xảy ra tranh chấp, chúng ta cần phân biệt rõ giữa nhãn hiệu và tên miền.
Theo khoản 16 Điều 4 Luật sở hữu trí tuệ 2005 (sửa đổi, bổ sung 2025), nhãn hiệu là dấu hiệu dùng để phân biệt hàng hoá, dịch vụ của các tổ chức, cá nhân khác nhau. Quyền đối với nhãn hiệu được xác lập thông qua việc đăng ký và được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp văn bằng bảo hộ.
VD: Apple, Samsung, Honda, …
Trong khi đó, theo khoản 1 Điều 2 Thông tư 48/2025/TT-BKHCN, tên miền được hiểu là chuỗi ký tự được sử dụng để xác định địa chỉ Internet tương ứng. Quyền sử dụng tên miền được xác lập theo cơ chế đăng ký và quản lý riêng, về nguyên tắc áp dụng cơ chế "đăng ký trước được quyền sử dụng trước".
Hiểu một cách đơn giản thì tên miền giống như địa chỉ nhà để các thiết bị định tuyến vệ tinh dẫn đường cho thông tin, Mỗi trang web sẽ dùng địa chỉ tên miền với dạng chữ cái không trùng nhau để phân biệt và cho phép người dùng dễ dàng truy cập vào trang web.
Do được điều chỉnh bởi hai cơ chế pháp lý khác nhau nên việc một chủ thể sở hữu nhãn hiệu không đồng nghĩa với việc đương nhiên có quyền đối với tên miền tương ứng và ngược lại.
VD: luattancang.com, thuvienphapluat.vn, www.microsoft.com,
Khi tên miền và nhãn hiệu trùng nhau, ai có quyền sử dụng?
Trên thực tế, tranh chấp thường phát sinh trong hai trường hợp phổ biến:
Thứ nhất, một cá nhân hoặc tổ chức đăng ký tên miền trước, sau đó một doanh nghiệp khác được cấp văn bằng bảo hộ nhãn hiệu đối với cùng dấu hiệu đó.
Thứ hai, doanh nghiệp đã sở hữu nhãn hiệu nhưng chưa đăng ký tên miền tương ứng, trong khi một chủ thể khác đã đăng ký và sử dụng tên miền đó.
Trong các trường hợp này, việc đăng ký tên miền trước không đồng nghĩa với việc luôn được pháp luật bảo vệ tuyệt đối. Ngược lại, việc sở hữu văn bằng bảo hộ nhãn hiệu cũng không đương nhiên làm phát sinh quyền yêu cầu thu hồi tên miền. Thay vào đó, cơ quan có thẩm quyền sẽ xem xét toàn diện nhiều yếu tố như thời điểm xác lập quyền, mục đích đăng ký tên miền, phạm vi sử dụng thực tế, khả năng gây nhầm lẫn cho người tiêu dùng và đặc biệt là việc đăng ký, sử dụng tên miền có xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp đối với nhãn hiệu hay không.
Trường hợp nào chủ sở hữu nhãn hiệu có thể yêu cầu thu hồi tên miền?
Theo quy định của pháp luật về sở hữu trí tuệ và quản lý tên miền, chủ sở hữu nhãn hiệu có thể yêu cầu xử lý đối với tên miền nếu chứng minh được việc đăng ký hoặc sử dụng tên miền là hành vi xâm phạm quyền đối với nhãn hiệu hoặc hành vi cạnh tranh không lành mạnh.
Trên thực tế, điều này thường xảy ra khi một chủ thể cố tình đăng ký tên miền trùng hoặc tương tự với nhãn hiệu nổi tiếng hoặc nhãn hiệu đã được bảo hộ nhằm mục đích bán lại, ngăn cản chủ sở hữu nhãn hiệu đăng ký sử dụng hoặc lợi dụng uy tín của nhãn hiệu để thu hút khách hàng. Trong những trường hợp như vậy, mặc dù người đăng ký tên miền là người đăng ký trước nhưng vẫn có thể bị buộc chấm dứt sử dụng hoặc chuyển giao tên miền theo quy định của pháp luật.
Doanh nghiệp cần lưu ý gì khi đăng ký nhãn hiệu và tên miền?
Để hạn chế nguy cơ phát sinh tranh chấp, doanh nghiệp nên cân nhắc đăng ký đồng thời nhãn hiệu và tên miền ngay từ giai đoạn xây dựng thương hiệu. Trước khi lựa chọn tên gọi làm nhãn hiệu hoặc tên miền, cần tiến hành tra cứu để đánh giá khả năng bảo hộ của nhãn hiệu cũng như khả năng đăng ký tên miền tương ứng.
Bên cạnh đó, trước khi đăng ký tên miền, doanh nghiệp cũng nên kiểm tra xem dấu hiệu dự kiến sử dụng có trùng hoặc tương tự đến mức gây nhầm lẫn với nhãn hiệu đã được bảo hộ của chủ thể khác hay không. Việc tra cứu và đánh giá từ sớm sẽ giúp hạn chế nguy cơ bị khiếu nại, tranh chấp hoặc buộc phải chuyển giao tên miền trong quá trình hoạt động.
Liên hệ Luật sư tư vấn:
Trên đây là những phân tích của Công ty Luật Tân Cảng về những quy định cần lưu ý về tên miền và nhãn hiệu theo quy định của pháp luật hiện hành. Và để được tư vấn cụ thể hơn về các vấn đề pháp lý liên quan, cũng như được giải đáp các thắc mắc, được hỗ trợ rà soát hồ sơ pháp lý, đánh giá chứng cứ và xây dựng phương án giải quyết phù hợp khi gặp phải các vướng mắc pháp lý tương tự, quý khách hàng có thể liên hệ với Công ty Luật Tân Cảng qua thông tin bên dưới. Với đội ngũ Luật sư chuyên nghiệp và nhiều kinh nghiệm, Công ty Luật Tân Cảng luôn sẵn sàng lắng nghe những khó khăn và đồng hành cùng quý khách hàng trong suốt quá trình bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình.
Công ty Luật TNHH MTV Tân Cảng
Địa chỉ: Tầng 2, số 85, đường số 13, Khu dân cư Vạn Phúc 1, phường Hiệp Bình, TP. Hồ Chí Minh
Điện thoại: 0965 921 058
Email: luattancang@gmail.com
Website: luattancang.com